Từ năm 2026, nhiều hộ kinh doanh đã chuyển từ phương thức nộp thuế khoán sang thực hiện kê khai thuế theo quy định mới. Sự thay đổi này đồng nghĩa với việc hộ kinh doanh phải thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ về khai thuế, trong đó có việc nộp hồ sơ khai thuế đúng thời hạn.
Thực tế cho thấy, không ít trường hợp vi phạm phát sinh không phải do kê khai sai nội dung mà do nộp hồ sơ khai thuế chậm so với thời hạn quy định. Đây là hành vi có thể bị xử phạt vi phạm hành chính với mức phạt lên đến 12,5 triệu đồng đối với hộ kinh doanh.
Căn cứ pháp lý về xử phạt chậm nộp hồ sơ khai thuế
Theo Điều 13 Nghị định số 125/2020/NĐ-CP của Chính phủ quy định về xử phạt vi phạm hành chính về thuế và hóa đơn, được sửa đổi, bổ sung tại điểm a khoản 10 Điều 1 Nghị định số 310/2025/NĐ-CP, hành vi chậm nộp hồ sơ khai thuế sẽ bị xử phạt theo thời gian chậm nộp và tính chất của hành vi vi phạm.
Đối với hộ kinh doanh và cá nhân, mức xử phạt được áp dụng bằng 50% mức phạt đối với tổ chức theo quy định hiện hành.
Mức phạt đối với hộ kinh doanh khi chậm nộp tờ khai thuế
Căn cứ quy định hiện hành, mức xử phạt đối với cá nhân, hộ kinh doanh được áp dụng như sau:
Chậm từ 01 đến 30 ngày: Phạt từ 1 triệu đồng đến 2,5 triệu đồng( trong một số trường hợp đủ điều kiện theo quy định có thể chỉ bị cảnh cáo).
Chậm từ 31 đến 60 ngày: Phạt từ 2,5 triệu đồng đến 4 triệu đồng.
Chậm từ 61 đến 90 ngày: Phạt từ 4 triệu đồng đến 7,5 triệu đồng.
Chậm trên 90 ngày hoặc thuộc các trường hợp vi phạm quy định tại Điều 13 Nghị định số 125/2020/NĐ-CP: Có thể bị phạt đến 12,5 triệu đồng.
Ngoài tiền phạt, hộ kinh doanh vẫn phải nộp đầy đủ hồ sơ khai thuế và thực hiện các nghĩa vụ thuế phát sinh theo quy định của pháp luật.
Vì sao hộ kinh doanh thường chậm nộp hồ sơ khai thuế?
Qua quá trình tư vấn và rà soát hồ sơ cho nhiều khách hàng, VIETVALUES nhận thấy một số nguyên nhân phổ biến dẫn đến việc chậm nộp hồ sơ khai thuế gồm:
Không xây dựng lịch theo dõi thời hạn kê khai thuế.
Nhầm lẫn giữa thời hạn nộp hồ sơ khai thuế và thời hạn nộp tiền thuế.
Không phân công người chịu trách nhiệm theo dõi và thực hiện nghĩa vụ thuế.
Chỉ thực hiện kê khai khi nhận được thông báo hoặc nhắc nhở từ cơ quan thuế.
Những sai sót này tưởng chừng đơn giản nhưng có thể dẫn đến các vi phạm hành chính không đáng có.
Mức xử phạt hành chính là hậu quả trực tiếp khi chậm nộp hồ sơ khai thuế. Tuy nhiên, từ góc độ quản trị và kiểm toán, rủi ro lớn hơn nằm ở việc doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh chưa xây dựng được quy trình kiểm soát tuân thủ hiệu quả.
Việc chậm kê khai có thể dẫn đến:
Hồ sơ thuế thiếu tính nhất quán khi đối chiếu.
Gia tăng rủi ro trong quá trình thanh tra, kiểm tra thuế.
Tốn thêm thời gian và chi phí để giải trình, bổ sung hồ sơ.
Ảnh hưởng đến hiệu quả quản trị và mức độ tuân thủ pháp luật về thuế trong dài hạn.
Khuyến nghị từ VIETVALUES
Để hạn chế rủi ro vi phạm, hộ kinh doanh nên chủ động xây dựng quy trình quản lý nghĩa vụ thuế, trong đó cần lưu ý:
Thiết lập lịch kê khai thuế cố định theo từng kỳ.
Chuẩn bị hồ sơ và dữ liệu trước thời hạn nộp.
Lưu trữ đầy đủ tờ khai, chứng từ và hồ sơ điện tử phục vụ việc đối chiếu khi cần thiết.
Định kỳ rà soát việc tuân thủ để kịp thời phát hiện và khắc phục các sai sót.
Trong quản trị thuế, một quy trình kiểm soát tốt luôn hiệu quả và ít tốn kém hơn việc xử lý hậu quả sau khi vi phạm đã xảy ra.
Lưu ý: Các mức xử phạt nêu trên được tổng hợp theo quy định hiện hành đối với cá nhân và hộ kinh doanh. Mức xử phạt cụ thể trong từng trường hợp sẽ phụ thuộc vào thời gian chậm nộp, tình tiết của vụ việc và quy định pháp luật áp dụng tại thời điểm cơ quan có thẩm quyền xử lý.
THÔNG TIN LIÊN HỆ
CÔNG TY TNHH KIỂM TOÁN VÀ TƯ VẤN CHUẨN VIỆT (VIETVALUES)
Địa chỉ: 33 Phan Văn Khỏe, Phường Chợ Lớn, TP.HCM
Hotline: 0919 696 168
Website: www.vietvalues.com
Email: admin@vietvalues.com
ZALO OA: https://zalo.me/1205575301328198469